آژیر اعلام حریق چیست؟
آژیر اعلام حریق وسیله ای الکترونیکی که با استفاده از صوت خبر اعلام حریق را می دهد، آژیر گفته می شود که در واقع یک وسیله ی شنیداری است. آژیر دارای ساختار الکترونیکی می باشد و از دو پل مثبت و منفی تشکیل شده است. نصب آژیر ها به صورت سقفی و یا به صورت دیواری می باشد.

مرکز کنترل پس از دریافت سیگنال از تجهیزاتی مانند دتکتورها یا شستیها، فرمان فعال شدن آژیر را صادر میکند تا افراد حاضر در ساختمان از خطر آگاه شوند. آژیر اعلام حریق به طور کلی به دو دسته اصلی تقسیم می شود: آژیر الکترونیکی و آژیر موتوری.آژیر الکترونیکی نیز در دو دسته آژیر پیزو و شیپوری (بلندگو) قرار دارد.این آژیرها نه تنها بر اساس نوع فناوری، بلکه بر اساس عملکرد نیز قابل دستهبندی هستند؛ به عنوان مثال، آژیرهای تک صدا و چند صدا. همچنین، این وسائل ایمنی به دو دسته آژیر معمولی و آژیر ضد انفجار تقسیم میشوند. در ادامه، بسته به محل استفاده، آژیرها به دو دسته آژیر داخلی و آژیر بیرونی تقسیم میشوند. آژیر داخلی در داخل ساختمان نصب می شود و به دلیل محدودیت فضا، صدای کمتری ایجاد می کند اما آژیر خارجی در خارج از ساختمان نصب شده و صدای قوی تری ایجاد می کند.
- آژیر الکترونیکی پیزو
- آژیر الکترونیکی شیپوری
- آژیر موتوردار
- آژیر ضد انفجار
- آژیر تک صدا
- آژیر چند صدا
آژیر اعلام حریق چگونه کار میکند؟
آژیر اعلام حریق یکی از تجهیزات خروجی سیستم است و معمولاً پس از دریافت فرمان از کنترل پنل فعال میشود. زمانی که دتکتور، شستی یا سایر تجهیزات ورودی وقوع حریق را به سیستم اعلام میکنند، کنترل پنل پس از پردازش سیگنال، فرمان فعال شدن تجهیزات هشداردهنده را صادر میکند. آژیر با ایجاد هشدار صوتی، افراد حاضر در ساختمان را از خطر آگاه میکند تا فرآیند تخلیه در سریعترین زمان ممکن انجام شود. بنابراین عملکرد صحیح آژیر تنها به خود دستگاه وابسته نیست و باید ارتباط آن با کنترل پنل اعلام حریق، مدار تغذیه و سایر تجهیزات سیستم نیز بررسی شود.
انواع آژیر اعلام حریق
همانطور که گفته شد آژیر اعلام حریق انواع و اقسام مختلفی دارد که در ادامه به بررسی و توضیح در خصوص آن خواهیم پرداخت:
آژیر الکترونیکی پیزو
آژیر پیزو که در ولتاژ های 12 و ۲۴ و ۲۲۰ ولت عرضه شده و آژیری تک صدا است. این آژیر در مکان های بزرگ و کوچک جهت کاربری آموزشی، تجاری و مسکونی برای سیستم های اعلام حریق و سرقت به کار خواهد رفت.

آژیر الکترونیکی شیپوری
اولین استفاده آژیر الکترونیکی شیپوری در وسایل نقلیه خدماتی و اضطراری مثل آمبولانس، ماشین پلیس و آتش نشانی بوده است. محل نصب آنها معمولا ثابت و غیر قابل دسترس است.

آژیر موتوردار
استفاده اصلی آژیرهای موتوردار در محیط های صنعتی و بسیار بزرگ است.

آژیر ضد انفجار
در محیط های صنعتی مثل پالایشگاه های نفت و گاز به دلیل وجود گازهای خطرناک و مواد احتراق زا و منفجره به جای آژیرهای معمولی از آژیرهای ضد انفجار استفاده می شود. آژیرهای ضد انفجار در سه رنگ زرد و آبی و قرمز استفاده می شوند. معمولا جنس بدنه آژیر ضد انفجار پلی استر تقویت شده با الیاف شیشه (GRP) می باشد.


تفاوت آژیر اعلام حریق و فلاشر اعلام حریق
آژیر و فلاشر هر دو برای هشدار حریق استفاده میشوند، اما نوع هشدار آنها متفاوت است. آژیر با ایجاد صدای هشدار، خطر را بهصورت شنیداری اعلام میکند؛ در حالی که فلاشر اعلام حریق با تولید نور چشمکزن، هشدار بصری ایجاد میکند. در بسیاری از پروژهها این دو تجهیز بهصورت مکمل استفاده میشوند تا هشدار برای افراد بیشتری قابل تشخیص باشد.
در محیطهای پرسروصدا یا مکانهایی که احتمال حضور افراد دارای محدودیت شنوایی وجود دارد، استفاده از هشدار بصری در کنار آژیر اهمیت بیشتری پیدا میکند.
استاندارد نصب آژیر اعلام حریق
- فرکانس مجاز آژیرهای اعلام حریق معمولا ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ هرتز است.
- در محیط های صنعتی از آژیرهای موتوردار استفاده می شود که توان خروجی آن ها 1000 تا 1800 هرتز است.
- استانداردها الزامی جهت قرمز بودن آژیر ندارند ولی رایج ترین رنگ آن قرمز است.
- در سیستم اعلام حریق متعارف از دو مدار آژیر استفاده می شود به این دلیل که اگر یک مدار قطع شد بتوان از مدار دیگر استفاده کرد.
- هم آژیرها و هم فلاشرها باید در حداقل فاصله 2 متری از سطح زمین نصب شوند.
- تغذیه آژیرها معمولا 24 ولت است.
- میزان جریان آژیرها هنگام فعال بودن 160 میلی آمپر است.
- نحوه نصب آژیر باید به گونه ای باشد که حدود 20 سانتی متر از سقف فاصله داشته باشد.
شدت ولتاژ آژیر می تواند دچار افت شود که میزان افت تا 10% مجاز است. همچنین اگر فاصله فرد از آژیر دو برابر شود، صوت 6 دسی بل کاهش می یابد. عامل دیگر در تعیین سطح صدا درب ها هستند. اگر درب باز باشد، معمولاً 4 تا 12 دسی بل از شدت صوت از دست داده می شود. اگر درب بسته باشد، بسته به اینکه یک درب هسته تو خالی باشد یا یک درب جامد، این افت از 10 تا 24 دسی بل افزایش می یابد. آب بندی دهانه های اطراف درب باعث کاهش صدا از 22 تا 34 دسی بل می شود. به طور مثال به ترتیب درب ضد حریق، درب استاندارد و درب معمولی 30، 20 و 10 دسی بل از صدای آژیر می کاهند. در واقع اینکه چه مقدار صدا از بین می رود توسط مواد موجود در اتاق تعیین می شود.

صدای استاندارد آژیر اعلام حریق
- برای تنظیم شدت صوت آژیر باید میزان صدای آن نسبت به تمام نقاط را سنجید.
- صدای آژیر نباید کمتر از 60 دسی بل باشد.
- صدای آژیر باید 5 دسی بل بیشتر از صدای محل نصب باشد.
- صدای آژیر باید برای خوابگاه ها و محل های استراحت 75 دسی بل باشد.
- اگر محل تحت پوشش حفاظت به قدری وسیع باشد که صدای یک آژیر به همه جای آن نرسد باید از چند آژیر استفاده کرد.
- در کارخانه ها و یا محیط های پر تردد و شلوغ باید تعداد آژیرها را افزایش داد تا همه افراد از خطر مطلع شوند.
- در محیطی که سر و صدا بسیار زیاد است هنگامی که آژیر به صدا در می آید پس از 30 ثانیه قدرت صدا بیشتر می شود. بهتر است در این محیط ها میزان صدا 90 دسی بل باشد.
- در محیطی که درب های متعددی دارد باید میزان صدا پس از عبور از درب را مد نظر قرار داد. که این میزان باید 70 دسی بل باشد.
- صدای آژیر حریق، دزدی و غیره باید از هم متمایز باشد.

اشتباهات رایج در نصب آژیر اعلام حریق
نصب آژیر در محل نامناسب میتواند باعث شود صدای هشدار در تمام بخشهای ساختمان بهخوبی شنیده نشود. قرار دادن آژیر پشت موانع، انتخاب تعداد ناکافی آژیر برای فضاهای بزرگ، بیتوجهی به میزان صدای محیط و نصب دستگاه در محلی که دسترسی برای سرویس و تست آن دشوار است، از خطاهای رایج در اجرا هستند.
در زمان طراحی باید مسیر انتشار صدا، وجود دیوار و در، کاربری فضا و میزان نویز محیط بررسی شود و تعداد و محل آژیرها بر اساس شرایط واقعی ساختمان تعیین شود.
راهنمای انتخاب آژیر اعلام حریق
برای انتخاب آژیر اعلام حریق مناسب، تنها قدرت صدا یا قیمت دستگاه را در نظر نگیرید. نوع ساختمان، مساحت محیط، میزان صدای پسزمینه، شرایط داخلی یا خارجی بودن محل نصب و نوع سیستم اعلام حریق همگی در انتخاب آژیر مؤثر هستند.
در محیطهای اداری و مسکونی معمولاً آژیرهای الکترونیکی گزینه متداولتری هستند، در حالی که در محیطهای صنعتی، فضاهای بزرگ یا محیطهای دارای شرایط خاص ممکن است به آژیر موتوردار، پرقدرت یا ضد انفجار نیاز باشد. همچنین ولتاژ کاری و مشخصات آژیر باید با تجهیزات و کنترل پنل سیستم سازگار باشد.

قیمت آژیر اعلام حریق
همانطور که در بالا ذکر شد یکی از تجهیزات اعلام حریق, آژیر اعلام حریق هست که انواع مختلفی دارد . ما با در نظر گرفتن کاربرد، محل نصب، استفاده درون ساختمانی (Indoor) و بیرون ساختمانی (Outdoor) و میزان صدای مورد نظر، آژیر اعلام حریق را انتخاب می کنیم. قیمت آژیر ضد انفجار بسیار بالاتر از آژیر معمولی است. همچنین آژیر موتوردار نسبت به آژیر معمولی دارای قیمت بالاتری است. برای راهنمایی بیشتر با کارشناسان ما (02157854) در تماس باشید.


1 دیدگاه دربارهٔ «آژیر اعلام حریق»
خیلی مفید بود